Podwykonawstwo w zamówieniach publicznych po nowelizacji

37

W dniu 8 listopada 2013 r. na 53. Posiedzeniu Sejmu uchwalono ustawę o zmianie ustawy – Prawo zamówień publicznych, która przed końcem ubiegłego roku weszła w życie. Wprowadzone przez nią nowe rozwiązania mają istotne znaczenie zarówno dla wykonawców, jak i dla zamawiających.

Mając na uwadze bogactwo refleksji w literaturze nad przepisami dotyczącymi podwykonawstwa za­wartymi w Kodeksie cywilnym,[1] jak też nad zmiana­mi w Pzp[2], w artykule zaprezentowane zostaną zmiany w sposób opisowy i porządkujący. Już na począt­ku warto przytoczyć uzasadnienie noweli, w którymczytamy, iż „w aktualnym stanie prawnym coraz częściej występują przypadki nieuregulowania lub nieterminowego uregulowania należności za świad­czenia wykonane przy realizacji zamówienia publicz­nego na roboty budowlane przez podmioty biorące udział w tej realizacji niemające statusu wykonawcy. Sytuacja ta, prowadząca do zatorów płatniczych, często dotyczy wypłacania wynagrodzeń małym i średnim przedsiębiorcom przez głównych wyko­nawców, co w skrajnych przypadkach prowadzić mo­że do upadłości lub likwidacji MSP.

Powtarzające się tego rodzaju sytuacje zniechę­cają przedsiębiorców do brania udziału w za­mówieniach publicznych, co negatywnie wpły­wa na konkurencyjność, tym samym na cenę oraz jakość udzielanych i zrealizowanych zamó­wień publicznych. Jednocześnie zatory płatni­cze powodują ograniczenie możliwości rozwo­ju i kredytowania się przedsiębiorców, co może w konsekwencji prowadzić do upadłości i likwi­dacji.

Co więcej, należy zauważyć, iż opóźnienia w spłacie należności podwykonawcom przez wykonawców niekorzystnie wpływają nie tylko na sytuację podwy­konawców, lecz również na sytuację strony publicz­nej. Ponadto nie jest zasadne, aby realizacja zamó­wień publicznych, w szczególności o charakterze in­westycyjnym, odbywała się kosztem małych i śred­nich przedsiębiorców, których słabsza pozycja na rynku jest niejednokrotnie wykorzystywana przez większe podmioty”[3].

Nowelizacja ma zatem na celu zwiększenie bez­pieczeństwa prawidłowej realizacji zamówień publicznych, jak też zwiększenie bezpieczeń­stwa prawnego obydwu stron, tak wykonawcy, jak i zamawiającego.

Ten drugi skutek ma zostać osiągnięty m.in. poprzez zapewnienie terminowej oraz całej kwoty należnego wynagrodzenia, umożliwienie zamawiającemu wy­brania wykonawcy przedstawiającego największy potencjał do realizacji zamówienia, powierzanie za­mówień podwykonawcom, którzy dają gwarancję prawidłowego wykonania umowy[4].



[1]     K. Koźmińska, J. Jerzykowski, Zgoda inwestora na zawarcie przez wykonawcę(generalnego)umowy z podwykonawcą ,„Radca Prawny”, nr 5, 2005, s. 58; M. Gutowski, Odpowiedzialność inwe­stora w umowach o roboty budowlane (na tle art. 6471 § 5 kc), PiP, nr 2, 2008, s. 75; R. Szostak, O potrzebie uchylenia art. 6471 kc, PPH, nr 6, 2008, s. 12; A. Fidali, Gwarancja zapłaty w umowie o ro­boty budowlane, PPH, nr 2, 2013, s. 24.

[2]     R. Szostak, Ekspertyza o projektach ustaw o zmianie ustawy – Prawo zamówień publicznych: rządowego (druk nr 1179), poselskie­go (druk nr 1076) oraz senackiego (druk nr 1082), Warszawa, 2013, tekst dostępny na stronie http://orka.sejm.gov.pl/rexdomk7.nsf/Opdodr?OpenPage&nr=1179, stan na dzień 10.12. 2013 r; E. Wojnarska-Krajewska, Opinia prawna na temat relacji między art. 6471 kc a projektowanym art. 143 a-d ustawy- Prawo zamówień publicznych (druk nr 1179), tekst dostępny na stronie http://orka.sejm.gov.pl//rexdomk7.nsf/Opdodr?OpenPage&nr=1179, stan na dzień 10.12. 2013 r. W. Dzierżanowski, Projekt zmian w zakresie podwykonaw­stwa, „Zamówienia Publiczne Doradca”, nr 3, 2013, s. 32.

[3]    Uzasadnienie nr 1179 do projektu ustawy dostępne na stronie http://www.sejm.gov.pl/sejm7.nsf/druk.xsp?nr=1179, stan na dzień 10 grudnia 2013 r.

[4]    Por. uzasadnienie do ustawy…,op. cit., A. Rychowiecka, Ustawa o zmianie ustawy- Prawo zamówień publicznych dotycząca ochrony podwykonawstwa w zamówieniach publicznych, tekst dostęp­ny na stronie http://www.uzp.gov.pl/cmsws/page/?D;2690,stan na dzień 10 grudnia 2013 r.